Kaustik soda(NaOH) iň möhüm himiki iýmit gorlarynyň biridir, umumy ýyllyk önümçiligi 106 tonna deňdir. NaOH organiki himiýada, alýumin önümçiliginde, kagyz senagatynda, azyk gaýtadan işleýän senagatda, ýuwujy serişdeleriň önümçiliginde we ş.m. ulanylýar. Kaustik soda hlor önümçiliginde goşmaça önüm bolup, onuň 97% -i natriý hloriniň elektrolizi arkaly amala aşyrylýar.
Kaustik soda, esasanam ýokary temperaturada we konsentrasiýalarda, metal materiallaryň köpüsine agressiw täsir edýär. Şeýle-de bolsa, 1-nji suratda görkezilişi ýaly, nikeliň ähli konsentrasiýalarda we temperaturada kaustik soda garşy ajaýyp korroziýa garşylyk görkezýändigi köp wagt bäri bellidir. Mundan başga-da, örän ýokary konsentrasiýalarda we temperaturalardan başga, nikel kaustik sebäpli stress-korroziýa çatlamasyna garşy durnuklydyr. Şonuň üçin nikeliň standart derejeli legirlenmesi 200 (EN 2.4066/UNS N02200) we legirlenmesi 201 (EN 2.4068/UNS N02201) kaustik soda önümçiliginiň bu tapgyrlarynda ulanylýar, bu bolsa iň ýokary korroziýa garşylygyny talap edýär. Membran prosesinde ulanylýan elektroliz öýjüklerindäki katodlar hem nikel listlerinden ýasalýar. Likwini konsentrirlemek üçin aşaky akymdaky enjamlar hem nikelden ýasalýar. Olar köp basgançakly bugaryş prinsipine laýyklykda, esasan düşýän plýonka bugardyjylary bilen işleýärler. Bu enjamlarda nikel buglanmazdan öňki ýylylyk çalşyjylar üçin turbalar ýa-da turba listleri görnüşinde, buglanmazdan öňki enjamlar üçin listler ýa-da örtülen plitalar hökmünde we kaustik soda erginini daşamak üçin turbalarda ulanylýar. Akym tizligine baglylykda, kaustik soda kristallary (aşa doýgun ergin) ýylylyk çalşyjy turbalarynda eroziýa döredip biler, bu bolsa olary 2–5 ýyl iş döwründen soň çalşyrmagy zerur edýär. Plenkanyň düşýän buglandyryjy prosesi ýokary derejede konsentrasiýalanan, suwsuz kaustik soda öndürmek üçin ulanylýar. Bertrams tarapyndan işlenip düzülen düşýän plyonka prosesinde, gyzdyryjy serişde hökmünde takmynan 400 °C temperaturada ereýän duz ulanylýar. Bu ýerde pes uglerodly nikel garyndysyndan 201 (EN 2.4068/UNS N02201) ýasalan turbalar ulanylmaly, sebäbi takmynan 315 °C (600 °F)-den ýokary temperaturada standart nikel derejeli garyndy 200-iň (EN 2.4066/UNS N02200) ýokary uglerod mukdary däne serhetlerinde grafit çökündisine sebäp bolup biler.
Nikel, austenitik polatlary ulanyp bolmaýan kaustik soda buglandyryjylary üçin gurluşykda iň gowy materialdyr. Hloratlar ýa-da kükürt birleşmeleri ýaly garyndylar bolanda ýa-da has ýokary berklikler talap edilende, käbir ýagdaýlarda 600 L garyndysy (EN 2.4817/UNS N06600) ýaly hrom saklaýan materiallar ulanylýar. Kaustik gurşawlar üçin hem ýokary hrom saklaýan 33 garyndysy (EN 1.4591/UNS R20033) uly gyzyklanma döredýär. Bu materiallar ulanyljak bolsa, işleýiş şertleriniň stres-korroziýa çatlamagyna sebäp bolmajakdygyna göz ýetirmeli.
33-nji garyndy (EN 1.4591/UNS R20033) gaýnama temperaturasyna çenli 25 we 50% NaOH-da we 170 °C-da 70% NaOH-da ajaýyp korroziýa garşylyk görkezýär. Bu garyndy diafragma prosesinden kaustik soda täsir eden zawodda meýdan synaglarynda hem ajaýyp netije görkezdi.39 21-nji suratda hloridler we hloratlar bilen hapalanan bu diafragma kaustik likeriniň konsentrasiýasy bilen baglanyşykly käbir netijeler görkezilýär. 45% NaOH konsentrasiýasyna çenli, materiallaryň garyndysy 33 (EN 1.4591/UNS R20033) we nikel garyndysy 201 (EN 2.4068/UNS N2201) deňeşdirip boljak ajaýyp garşylyk görkezýär. Temperatura we konsentrasiýa ýokarlanmagy bilen garyndy 33 nikelden has-da çydamly bolýar. Şeýlelik bilen, ýokary hrom mukdarynyň netijesinde garyndysy 33 diafragma ýa-da simap öýjük prosesinden hloridler we gipohlorit bilen kaustik erginleri işläp çykarmak üçin peýdaly bolup görünýär.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 21-nji dekabry