Afrikada plastik önümler adamlaryň durmuşynyň ähli taraplaryna aralaşdy. Çanak, tarelka, käse, çemçe we wilka ýaly plastik gap-gaçlar arzanlygy, ýeňilligi we döwülmeýän häsiýetleri sebäpli Afrikanyň naharhanalarynda we öýlerinde giňden ulanylýar.Şäherde ýa-da oba ýerinde plastik gap-gaçlar möhüm rol oýnaýar. Şäherde plastik gap-gaçlar çalt depginli durmuş üçin amatlylyk döredýär; oba ýerlerinde onuň döwülmeginiň kynlygy we arzanlygy ýaly artykmaçlyklary has aýdyň görünýär we köp maşgalalaryň ilkinji saýlamasyna öwrüldi.Saçak gap-gaçlaryndan başga-da, plastik oturgyçlar, plastik bedrerler, plastik küýzeler we ş.m. hem hemme ýerde görmek bolýar. Bu plastik önümler afrikaly adamlaryň gündelik durmuşyna, öý ammarlaryndan başlap, gündelik işe çenli uly amatlylyk getirdi, olaryň amalylygy doly derejede beýan edildi.
Nigeriýa Hytaýyň plastik önümleriniň esasy eksport bazarlarynyň biridir. 2022-nji ýylda Hytaý Nigeriýa 148,51 milliard ýuanlyk haryt eksport etdi, olaryň arasynda plastik önümleriň uly bölegi bardy.
Şeýle-de bolsa, soňky ýyllarda Nigeriýa hökümeti ýerli senagat pudaklary, şol sanda plastik önümleri goramak maksady bilen birnäçe önümlere import salgytlaryny ýokarlandyrdy. Bu syýasat üýtgeşmesi, şübhesiz, hytaý eksportçylary üçin täze kynçylyklary döretdi, eksport çykdajylaryny ýokarlandyrdy we Nigeriýa bazarynda bäsdeşligi has-da güýçlendirdi.
Ýöne şol bir wagtyň özünde, Nigeriýanyň köp ilatly binýady we ösýän ykdysadyýeti uly bazar mümkinçiligini hem aňladýar, eksportçylar nyrh üýtgeşmelerine dogry jogap berip, önümiň gurluşyny optimizirläp we çykdajylaryň gözegçiligini amala aşyryp bilseler, ýurduň bazarynda gowy netijeleri gazanmaga garaşylýar.
2018-nji ýylda Alžir dünýäniň dürli ýerlerinden 47,3 milliard dollarlyk haryt import etdi, olaryň 2 milliard dollary plastmassa bolup, umumy importyň 4,4% -ni düzdi, Hytaý bolsa onuň esasy üpjün edijileriniň biri boldy.
Alžiriň plastik önümlerine import nyrhlary deňeşdirme boýunça ýokary bolsa-da, durnukly bazar islegi Hytaýyň eksport kärhanalaryny özüne çekýär. Bu bolsa kompaniýalaryň ýokary nyrhlaryň basyşyna döz gelmek we Alžir bazaryndaky paýyny saklamak üçin önümçilik proseslerini optimizirlemek, çykdajylary azaltmak we tapawutly aýratynlyklara we dizaýnlara eýe plastik önümleri işläp düzmek arkaly çykdajylary gözegçilikde saklamak we önümleri tapawutlandyrmak boýunça yhlasly işlemegini talap edýär.
Abraýly “Nature” žurnalynda çap edilen “Makro Plastik Hapalanmasynyň Ýerliden Globala Çykarylmalarynyň Sanawy” açyk bir hakykaty açyp görkezýär: Afrika ýurtlary plastik hapalanmasynyň zyňyndylarynda çynlakaý kynçylyklara duçar bolýarlar. Afrika global plastik önümçiliginiň diňe 7% -ini düzýän hem bolsa, adam başyna düşýän zyňyndylaryň möçberi boýunça tapawutlanýar. Sebitde ilatyň çalt ösüşi bilen adam başyna düşýän plastik zyňyndylarynyň ýylda 12,01 kg-a ýetmegine garaşylýar we Afrikanyň geljek onýyllyklarda dünýäde iň uly plastik hapalaýjylaryň birine öwrülmegi mümkin. Bu kynçylyk bilen ýüzbe-ýüz bolan Afrika ýurtlary daşky gurşawy goramak baradaky global çagyryşa jogap berdiler we plastik gadagançylygyny yglan etdiler.
2004-nji ýylda kiçijik Merkezi Afrika ýurdy Ruanda öňdebaryjy bolup, dünýäde bir gezek ulanylýan plastik önümleri doly gadagan eden ilkinji ýurt boldy we 2008-nji ýylda jezalary has-da artdyrdy, plastik haltalaryň satuwynyň türme tussaglygyna sezewar ediljekdigini şertlendirdi. Şondan bäri daşky gurşawy goramak boýunça bu tolkun Afrika yklymyna çalt ýaýrady we Eritreýa, Senegal, Keniýa, Tanzaniýa we beýleki ýurtlar hem şoňa eýerip, plastik gadagançylygyň hataryna goşuldylar. Iki ýyl mundan ozal "Greenpeace" guramasynyň statistikasyna görä, Afrikanyň 50-den gowrak ýurdunda ýurtlaryň we sebitleriň üçden bir böleginden gowragy bir gezek ulanylýan plastikleri ulanmaga gadagançylyk girizdi. Adaty plastik gap-gaçlar daşky gurşawa uly zyýan ýetirdi, sebäbi olaryň zyýan ýetirmegi kyn, şonuň üçin ol plastik gadagançylyk hereketiniň merkezine öwrüldi. Şuňa laýyklykda, zyýan berýän plastik gap-gaçlar döräp, geljekki ösüşiň hökman boljak meýline öwrüldi. Parçalanýan plastmassalar tebigy gurşawdaky mikroorganizmleriň täsiri arkaly zyýansyz maddalara bölünip bilner, bu bolsa toprak we suw ýaly daşky gurşaw elementleriniň hapalanmagyny ep-esli azaldýar. Hytaýyň eksport kärhanalary üçin bu hem kynçylyk, hem-de seýrek mümkinçilikdir. Bir tarapdan, kärhanalar has köp maýa we tehniki güýç, dargaýan plastmassa önümleriniň ylmy-barlag işlerine we işläp düzmelerine we önümçiligine maýa goýmaly, bu bolsa şübhesiz önümleriň bahasyny we tehniki bosagasyny ýokarlandyrýar; Emma beýleki tarapdan, dargaýan plastmassalaryň önümçilik tehnologiýasyny ilkinji bolup özleşdirýän we ýokary hilli önümlere eýe bolan kärhanalar üçin bu olaryň Afrika bazarynda has uly bäsdeşlik artykmaçlygyny gazanmak we täze bazar giňişligini açmak üçin möhüm mümkinçilik bolar.
Mundan başga-da, Afrika plastik gaýtadan işlemek ulgamynda hem uly artykmaçlyklary görkezýär. Hytaýly ýaşlar we dostlar ýüz müňlerçe ýuan başlangyç maýasyny toplamak üçin bilelikde Afrika gitdiler, kärhananyň ýyllyk önümçilik gymmaty 30 million ýuana ýetdi we Afrikadaky şol bir pudakdaky iň uly kärhana öwrüldi. Afrikadaky plastik bazarynyň geljekde hem dowam etjekdigini görmek bolýar!
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 29-njy noýabry
